Ustawodawca, wprowadzając zmiany do Kodeksu pracy, zdecydowanie przesunął akcent w kierunku elastyczności. Najważniejszym instrumentem staje się art. 67³³ kodeksu pracy, który umożliwia pracownikom wykonywanie pracy zdalnej w sposób okazjonalny, lecz w ściśle określonych ramach.

Pracownik, składając wniosek w formie papierowej lub elektronicznej, może podjąć pracę z dowolnego miejsca – również plaży – maksymalnie przez 24 dni w roku kalendarzowym. Co istotne, realizacja tego trybu pracy nie pociąga za sobą obowiązku stosowania przepisów regulujących telepracę w pełnym brzmieniu art. 6719-6724 oraz art. 6731 § 3 KP nie mają zastosowania względem pracy okazjonalnej. Zmniejsza to formalne obciążenie pracodawcy, który nie musi zapewniać sprzętu, miejsca pracy ani pokrywać kosztów energii i Internetu.

Zachowana swoboda

Bezsprzecznie pracodawca zachowuje swobodę decyzji, ponieważ nie ma obowiązku akceptowania wniosku, a odmowa może być wydana bez konieczności uzasadniania. Samodzielne podjęcie pracy bez uprzedniej zgody stanowi naruszenie obowiązków pracowniczych, co może prowadzić do sankcji dyscyplinarnych.

Kontrola wykonywania pracy w trybie okazjonalnym nie została uchylona. Zgodnie z art. 67³³ § 3 KP, możliwa jest weryfikacja przestrzegania obowiązków w zakresie BHP i ochrony danych osobowych. Jednak sposób tej kontroli musi być każdorazowo uzgodniony z pracownikiem. W praktyce oznacza to, że nawet praca z plaży musi być objęta oceną ryzyka i przemyślaną procedurą.

Należy także uświadomić, że przekroczenie limitu 24 dni powoduje, że kolejna praca zdalna zostaje automatycznie zakwalifikowana jako standardowa praca zdalna na podstawie art. 671 § 1 KP. To przywraca obowiązek stosowania pełnego reżimu – regulaminu, sprzętu, kosztów i formalności.

Praca zdalna możliwa w podróży

W zakresie prawa międzynarodowego, pracownik będący w podróży do państw UE/EOG może nadal wykonywać pracę zdalnie, przy zachowaniu polskiego ubezpieczenia – pod warunkiem, że okres ten nie przekracza 50% czasu pracy zdalnej oraz zostanie zgłoszony odpowiednim formularzem A1/US 36. Niedopełnienie formalności może skutkować sankcjami w ZUS oraz koniecznością rozliczeń podatkowych w innym państwie członkowskim. W założeniu, art. 67³³ KP umożliwia pracownikom elastyczne korzystanie ze zdalnego wykonywania obowiązków, ale tylko w ściśle określonym porządku: liczbowym limicie, złożonym wniosku, uzgodnieniu miejsca i kontroli, w granicach prawa.

Ponad limitowe przekroczenia, samowola czy brak formalnego wniosku są krokami w kierunku naruszenia prawa i odpowiedzialności pracownika oraz pracodawcy